Ξεκινά η συζήτηση για το εθνικό πλαίσιο ΤΝ

Στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή ξεκίνησε σήμερα η συζήτηση του νομοσχεδίου του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, το οποίο αποσκοπεί στην ενσωμάτωση του ευρωπαϊκού Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI Act) στην ελληνική έννομη τάξη. Στις διαβουλεύσεις συμμετέχουν εκπρόσωποι επιστημονικών, θεσμικών και παραγωγικών φορέων, με στόχο τη διαμόρφωση ενός εθνικού πλαισίου που θα επιτρέψει την ασφαλή, αξιόπιστη και ανθρωποκεντρική αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Πρωτοπορία της Ελλάδας στην εφαρμογή του AI Act

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται ανάμεσα στα πρώτα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης που προχωρούν στη θέσπιση του αναγκαίου εθνικού εφαρμοστικού πλαισίου, επιλέγοντας να προετοιμαστεί έγκαιρα για την πλήρη εφαρμογή του ευρωπαϊκού Κανονισμού. Με αυτόν τον τρόπο, επιδιώκεται η διαμόρφωση ενός σταθερού περιβάλλοντος εμπιστοσύνης για πολίτες, δημόσια διοίκηση και επιχειρήσεις, το οποίο θα διέπει τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στη χώρα.

Βασικές ρυθμίσεις του νομοσχεδίου

Το σχέδιο νόμου προβλέπει μια σειρά από θεσμικές καινοτομίες και ρυθμίσεις. Συγκεκριμένα, η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα ορίζεται ως κεντρική αρχή εποπτείας της αγοράς και εθνικό σημείο επαφής για την εφαρμογή του AI Act. Παράλληλα, η Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων αναλαμβάνει τον ρόλο της κοινοποιούσας αρχής. Δημιουργείται επίσης Κέντρο Συντονισμού και Τεχνογνωσίας Τεχνητής Νοημοσύνης, με σκοπό την υποστήριξη της αποτελεσματικής εφαρμογής του νέου πλαισίου.

Μία από τις πιο καινοτόμες διατάξεις είναι η θέσπιση Ρυθμιστικού Δοκιμαστηρίου Τεχνητής Νοημοσύνης (AI Regulatory Sandbox), το οποίο παρέχει σε νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις τη δυνατότητα να αναπτύσσουν και να δοκιμάζουν καινοτόμες εφαρμογές σε πραγματικές συνθήκες, με την υποστήριξη της Πολιτείας. Επιπλέον, καθιερώνεται μηχανισμός υποβολής και διαχείρισης καταγγελιών, καθώς και σύστημα διοικητικών κυρώσεων για την αποτελεσματική διασφάλιση της συμμόρφωσης.

Διαφάνεια και λογοδοσία μέσω μητρώου συστημάτων ΤΝ

Σημαντική καινοτομία αποτελεί η δημιουργία ενιαίου μητρώου συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης που χρησιμοποιούνται από φορείς του δημόσιου τομέα. Το μέτρο αυτό ενισχύει τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και την εμπιστοσύνη των πολιτών απέναντι στη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης. Παράλληλα, ενισχύεται ο ρόλος του Παρατηρητηρίου Τεχνητής Νοημοσύνης, το οποίο θα παρακολουθεί την υλοποίηση της Εθνικής Στρατηγικής Τεχνητής Νοημοσύνης.

Στρατηγική προσέγγιση με βάση τον κίνδυνο

Το προτεινόμενο εθνικό σχέδιο νόμου βασίζεται στην αξιολόγηση κινδύνου (risk-based approach), σε πλήρη ευθυγράμμιση με τη φιλοσοφία του AI Act. Εισάγει μηχανισμούς εποπτείας αναλογικούς ως προς τον βαθμό κινδύνου κάθε εφαρμογής Τεχνητής Νοημοσύνης, διασφαλίζοντας υψηλό επίπεδο προστασίας της υγείας, της ασφάλειας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων των πολιτών, χωρίς να ανακόπτει την τεχνολογική πρόοδο και την καινοτομία.

Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, λαμβάνοντας σοβαρά υπόψη το κανονιστικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει ήδη χαράξει συγκεκριμένη πορεία υλοποίησης. Η σύσταση της Ειδικής Γραμματείας Τεχνητής Νοημοσύνης και Διακυβέρνησης Δεδομένων αποτελεί τον κύριο άξονα δράσεων, με στόχο τον σχεδιασμό, τον συντονισμό και την εφαρμογή ενός ολοκληρωμένου πλαισίου πολιτικών για τη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης και τη διακυβέρνηση δεδομένων στη χώρα.

Η κατάθεση του νομοσχεδίου αποτελεί συνέχεια της στρατηγικής του Υπουργείου για την υπεύθυνη αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης, η οποία ήδη υλοποιείται μέσω της προώθησης ενός ολοκληρωμένου πλαισίου πολιτικών. Με την πρωτοβουλία αυτή, η Ελλάδα ενισχύει τη θεσμική της ετοιμότητα για την εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, διαμορφώνοντας ένα πλαίσιο που συνδυάζει την καινοτομία με την ασφάλεια, την οικονομική ανάπτυξη με την προστασία των δικαιωμάτων και τον ψηφιακό μετασχηματισμό με τη διαφάνεια και τη λογοδοσία.