Μητσοτάκης: Κεντρώα πολιτική και νίκη επί λαϊκισμού

Κατά τη διάρκεια μιας ομιλίας του στην Πνύκα, στο πλαίσιο εκδήλωσης που διοργάνωσε η Endeavor Greece, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανέπτυξε το όραμά του για μια μετριοπαθή, κεντρώα διακυβέρνηση, η οποία, όπως υποστήριξε, μπορεί να κερδίσει εκλογές και να αντιμετωπίσει τον λαϊκισμό. Ο κ. Μητσοτάκης, συνομιλώντας με τον Hemant Taneja, Διευθύνοντα Σύμβουλο της General Catalyst, εξέφρασε την πεποίθηση ότι η κυβέρνησή του διατηρεί ισχυρές πιθανότητες για την εξασφάλιση μιας τρίτης θητείας, επικαλούμενος την υλοποίηση των προεκλογικών υποσχέσεων και τη σοβαρότητα με την οποία προσεγγίζει το έργο της διακυβέρνησης.

Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η κυβέρνηση πιστεύει στην ελεύθερη αγορά, αλλά και στην αναγκαιότητα του κράτους να ρυθμίζει τις αγορές, αναγνωρίζοντας παράλληλα την ανάγκη για δημοσιονομική υπευθυνότητα και αποτελεσματικότερες δημόσιες υπηρεσίες. Ως παράδειγμα της πολιτικής του, ανέφερε την αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 41%, ποσοστό που ξεπερνά τον πληθωρισμό, υπογραμμίζοντας ότι η βαθιά ανισότητα είναι καταστροφική για την κοινωνική συνοχή.

Η Ελλάδα ως πεδίο δοκιμής νέων τεχνολογιών

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε την Ελλάδα ως ένα ιδανικό πεδίο δοκιμής, εφαρμογής και παραγωγής νέων τεχνολογιών, προειδοποιώντας ωστόσο για τους κινδύνους που εγκυμονεί η ταχεία ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης για την εργασία, την κοινωνική συνοχή, την εκπαίδευση και τις ανθρώπινες σχέσεις. Συνέδεσε τον χώρο της ομιλίας του, όπου γεννήθηκε η δημοκρατία, με τη σύγχρονη τεχνολογική μετάβαση, επισημαίνοντας ότι οι αρχαίοι Αθηναίοι γνώριζαν πως ακόμη και η δημοκρατία έχει πλεονεκτήματα και αδυναμίες.

Αναφερόμενος στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ο πρωθυπουργός παραδέχθηκε ότι ο ρυθμός των αλλαγών είναι τόσο γρήγορος που καθιστά δύσκολη την παρακολούθησή τους, ακόμη και για έναν υπεύθυνο χάραξης πολιτικής. Τόνισε ότι η κυβέρνηση παραμένει προσηλωμένη στην εφαρμογή και την επικαιροποίηση της εθνικής στρατηγικής για την Τεχνητή Νοημοσύνη, κάνοντας ειδική αναφορά στη συμβολή του καθηγητή Κωνσταντίνου Δασκαλάκη.

Η Ελλάδα, όπως είπε, επιδιώκει συνεργασίες με μεγάλες εταιρείες Τεχνητής Νοημοσύνης για την υλοποίηση πιλοτικών προγραμμάτων, τη δοκιμή νέων εφαρμογών και την αξιολόγηση της βελτίωσης της αποτελεσματικότητας του Δημοσίου. Ως παράδειγμα, ανέφερε μια «ψηφιακή νοσηλεύτρια» που θα μπορούσε να συνομιλεί με ενσυναίσθηση με ασθενείς, υποστηρίζοντάς τους όλο το εικοσιτετράωρο, διευκρινίζοντας ότι η τεχνολογία πρέπει να ενισχύει και όχι να αντικαθιστά τους νοσηλευτές. Αντίστοιχη λογική ακολουθείται και σε πρόγραμμα συνεργασίας με την OpenAI για την εκπαίδευση, όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει τους εκπαιδευτικούς στη μείωση του διοικητικού φόρτου.

Ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι το βασικό πρόβλημα για μια κυβέρνηση δεν είναι η έλλειψη ευκαιριών, αλλά η αδυναμία του κρατικού μηχανισμού να αφομοιώσει και να εφαρμόσει ταυτόχρονα πολλές δυνατότητες. Για τον λόγο αυτό, απαιτείται η επιλογή συγκεκριμένων τομέων στους οποίους η Ελλάδα μπορεί να πρωτοπορήσει, όπως η συνεργασία με την ElevenLabs για τη διάσωση παραδοσιακών ελληνικών διαλέκτων και η συνεργασία με την ICEYE, η οποία δημιούργησε ομάδα στην Ελλάδα και σχεδιάζει μονάδα παραγωγής προηγμένων δορυφόρων SAR.

Η Ελλάδα, τόνισε, μπορεί να λειτουργήσει ως βάση έρευνας, ανάπτυξης και παραγωγής για την ευρωπαϊκή και παγκόσμια αγορά, αξιοποιώντας το υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό, τα πανεπιστήμια, το ανταγωνιστικό κόστος εργασίας και τη μεγάλη ελληνική διασπορά. Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην άμυνα, υποστηρίζοντας ότι η χώρα πρέπει να αλλάξει αντίληψη και να επενδύσει σε συνεχή καινοτομία, ζητώντας από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας να διαθέτει μέρος του προϋπολογισμού του σε συμβάσεις με νεοφυείς επιχειρήσεις.

Ως παράδειγμα, έφερε τη συνεργασία με το MIT, όπου Έλληνας καθηγητής επέστρεψε στη χώρα για να εκπαιδεύσει τεχνικά στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων σε θαλάσσια μη επανδρωμένα συστήματα. Η επιδίωξη είναι να συνδεθεί η ελληνική τεχνογνωσία με ελληνικές επιχειρήσεις και ναυπηγεία για την παραγωγή συστημάτων χρήσιμων για την εθνική άμυνα και δυνητικά εξαγώγιμων.

Προβληματισμός για τους κινδύνους της Τεχνητής Νοημοσύνης

Παρά τις ευκαιρίες, ο πρωθυπουργός εμφανίστηκε ιδιαίτερα προβληματισμένος για τους κινδύνους της Τεχνητής Νοημοσύνης, τονίζοντας ότι όσο πιο σύνθετα γίνονται τα μοντέλα, τόσο λιγότεροι άνθρωποι κατανοούν τον τρόπο λειτουργίας τους. Επικαλέστηκε κείμενα του διευθύνοντος συμβούλου της Anthropic και υπογράμμισε ότι ο κίνδυνος ενός ακραίου αρνητικού σεναρίου είναι υπερβολικά μεγάλος για να αγνοηθεί. Εξέφρασε αμφιβολίες για το αν οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι διατεθειμένες να επιβραδύνουν την ανάπτυξη των τεχνολογιών, λόγω του ανταγωνισμού με την Κίνα.

Έθεσε επίσης το ζήτημα της συγκέντρωσης πλούτου και ισχύος σε λίγες μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες, προειδοποιώντας ότι η τεχνολογική «αφθονία» δεν μπορεί να σημαίνει τη δημιουργία αδιανόητου πλούτου για λίγους, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρή κοινωνική αναταραχή. Συνέδεσε το ζήτημα με την απασχόληση, διατυπώνοντας ένα δίλημμα: είτε οι σημερινές αποτιμήσεις αποτελούν χρηματιστηριακή «φούσκα», είτε οι αυξήσεις παραγωγικότητας θα προκαλέσουν εκτοπισμό εργαζομένων σε πρωτοφανή κλίμακα.

Προστασία των παιδιών και ρύθμιση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης

Σημαντικό μέρος της ομιλίας του ο πρωθυπουργός αφιέρωσε στα παιδιά, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και στην ψυχική υγεία. Δήλωσε ότι η κοινωνία διεξάγει ένα πείραμα με τον εγκέφαλο των παιδιών και των εφήβων, υποστηρίζοντας ότι η υπερβολική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης προκαλεί περισσότερη βλάβη παρά όφελος. Ανέφερε ότι η απόφαση της κυβέρνησης είναι τα παιδιά κάτω των 15 ετών να μην έχουν πρόσβαση στις μεγάλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, δίνοντας στους γονείς τη δυνατότητα να αντιμετωπίσουν την πίεση των συνομηλίκων.

Ο κ. Μητσοτάκης ζήτησε ένα ευρωπαϊκό ρυθμιστικό πλαίσιο, εκτιμώντας ότι οι μέχρι σήμερα πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δεν είναι αρκετά φιλόδοξες, τονίζοντας την ανάγκη για μια κοινή ευρωπαϊκή «ομπρέλα» προστασίας για τα παιδιά και τους εφήβους. Προειδοποίησε ότι η επόμενη μεγάλη πρόκληση θα αφορά την Τεχνητή Νοημοσύνη στην εκπαίδευση, εκτιμώντας ότι οι γραπτές εργασίες θα χάσουν μέρος της αξίας τους και ότι η αξιολόγηση θα επιστρέψει περισσότερο στις εξετάσεις και στις προφορικές δοκιμασίες.

Αναρωτήθηκε κατά πόσο τα νέα εργαλεία ενισχύουν την παραγωγικότητα ή οδηγούν στην επανάπαυση, επισημαίνοντας τον κίνδυνο τα παιδιά να χάσουν θεμελιώδεις γνωστικές και κοινωνικές δεξιότητες. Κάλεσε την κοινωνία να εξετάσει το θέμα όχι μόνο τεχνολογικά, αλλά φιλοσοφικά και ηθικά, σημειώνοντας ότι τα ζητήματα αυτά βρίσκονται ήδη μπροστά μας.

Ο πρωθυπουργός σημείωσε ότι μία από τις καλύτερες δημόσιες επενδύσεις είναι η δημιουργία περισσότερων αθλητικών κέντρων και χώρων για τέχνες, μουσική και θέατρο, ώστε να περιορίζεται η εξάρτηση των παιδιών από τις οθόνες. Κλείνοντας, μοιράστηκε ένα προσωπικό παράδειγμα από τη χρήση ενός ψηφιακού λογογράφου, ο οποίος δημιούργησε έναν «ψηφιακό πρωθυπουργό» που τον μιμούνταν. Αποφάσισε να εγκαταλείψει τη χρήση του, τονίζοντας ότι κανένας ψηφιακός λογογράφος δεν μπορεί να αντιληφθεί πλήρως τις αντιδράσεις ενός ακροατηρίου και να προσαρμοστεί στη ζωντανή ανθρώπινη επικοινωνία.

Ο πρωθυπουργός έστειλε το μήνυμα ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη προσφέρει στην Ελλάδα μεγάλες ευκαιρίες, αλλά η αξιοποίησή της δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από τις κοινωνικές, οικονομικές και ηθικές συνέπειές της. Η τεχνολογική πρόοδος, όπως υπογράμμισε, πρέπει να συνοδεύεται από πολιτική ευθύνη, ευρωπαϊκή ρύθμιση και διαρκή προστασία της ανθρώπινης εργασίας, της παιδικής ανάπτυξης και της αυθεντικής ανθρώπινης σχέσης.