Η ήπια άνοδος του εναρμονισμένου πληθωρισμού στην Ελλάδα τον Δεκέμβριο δεν αποτελεί ένα απλό στατιστικό στιγμιότυπο, αλλά ένα σαφές προειδοποιητικό μήνυμα για την επόμενη φάση της οικονομίας. Την ώρα που στην Ευρωζώνη καταγράφεται γενικευμένη αποκλιμάκωση, η Ελλάδα εξακολουθεί να κινείται πάνω από τον μέσο όρο, δείχνοντας ότι παραμένει παγιδευμένη σε χρόνιες στρεβλώσεις της αγοράς, με την ακρίβεια να λειτουργεί ως διαρκές βαρίδι.
Τα προκαταρκτικά στοιχεία της Eurostat επιβεβαιώνουν πως το πρόβλημα δεν είναι μόνο το ύψος του πληθωρισμού, αλλά κυρίως η σύνθεσή του. Οι αυξήσεις τιμών παραμένουν έντονες σε κατηγορίες που αγγίζουν άμεσα την καθημερινότητα των νοικοκυριών, όπως τα τρόφιμα και οι υπηρεσίες, αποκαλύπτοντας ότι οι πιέσεις δεν είναι συγκυριακές, αλλά βαθιά ενσωματωμένες στη δομή της αγοράς.
Η επιμονή της ακρίβειας στα τρόφιμα δεν μπορεί να αποδοθεί αποκλειστικά σε διεθνείς εξελίξεις. Αντίθετα, φέρνει στο προσκήνιο τη χαμηλή ανθεκτικότητα της εφοδιαστικής αλυσίδας, την περιορισμένη ένταση του ανταγωνισμού και τη σχεδόν αυτόματη μετακύλιση του κόστους στον καταναλωτή. Το αποτέλεσμα είναι η σταθερή απομείωση του πραγματικού εισοδήματος, ακόμη και σε περιόδους ονομαστικών αυξήσεων μισθών.
Παράλληλα, ο υψηλός πληθωρισμός στις υπηρεσίες λειτουργεί ως καθρέφτης των διαρθρωτικών αδυναμιών της ελληνικής οικονομίας: χαμηλή παραγωγικότητα, έντονη εξάρτηση από την εγχώρια ζήτηση και περιορισμένα κίνητρα συγκράτησης τιμών. Ένας συνδυασμός που καθιστά την αποκλιμάκωση αργή και επισφαλή, ακόμη και αν το διεθνές περιβάλλον παραμείνει ευνοϊκό.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η στασιμότητα του δομικού πληθωρισμού σε επίπεδα άνω του 3%, ένδειξη ότι οι πληθωριστικές πιέσεις έχουν παγιωθεί στη λειτουργία της οικονομίας. Αυτό μειώνει τις προσδοκίες για γρήγορη επιστροφή στη σταθερότητα τιμών και διατηρεί ανοιχτό το ενδεχόμενο παρατεταμένης πίεσης στην αγοραστική δύναμη.
Την ίδια στιγμή, σε μεγάλες οικονομίες της Ευρωζώνης όπως η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία, η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού ενισχύει τα σενάρια χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής. Εκεί ακριβώς αναδεικνύεται η επόμενη πρόκληση για την Ελλάδα: ένα περιβάλλον φθηνότερου χρήματος σε μια οικονομία που εξακολουθεί να παράγει επίμονο πληθωρισμό.
Σε ένα τέτοιο σενάριο, οι πιέσεις στις τιμές ενδέχεται όχι μόνο να διατηρηθούν, αλλά και να αναζωπυρωθούν, εάν δεν συνοδευτούν από ουσιαστικές διαρθρωτικές παρεμβάσεις. Με την κατανάλωση να παραμένει ο βασικός μοχλός ανάπτυξης και τις επενδύσεις να κινούνται επιλεκτικά, η ακρίβεια λειτουργεί ως τροχοπέδη στη βιώσιμη ανάπτυξη, εντείνοντας παράλληλα τις κοινωνικές ανισότητες.
Το κρίσιμο ερώτημα, επομένως, δεν είναι αν ο πληθωρισμός θα υποχωρήσει οριακά τους επόμενους μήνες, αλλά αν η ελληνική οικονομία μπορεί να απεγκλωβιστεί από τις παθογένειες που τον αναπαράγουν. Διαφορετικά, η ακρίβεια θα συνεχίσει να αποτελεί τον πιο επίμονο και ύπουλο κίνδυνο για την επόμενη ημέρα.
