Η Αθήνα εκφράζει ανησυχία για την τουρκική προσπάθεια θεσμοθέτησης του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας».
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης τονίζει ότι μονομερείς ενέργειες δεν παράγουν διεθνή αποτελέσματα.
Η Ελλάδα διατηρεί ανοιχτούς διαύλους, αφήνοντας ανοιχτή την αξιοποίηση διεθνών και ευρωπαϊκών φόρα.
https://www.primenews.press/h-aghkira-thesmotheti-ti-galazia-patrida-sto-epikentro-aighaio-aoz-kai-ghkrizes-zwnes
Σαφές μήνυμα προς την Άγκυρα εκπέμπει η Αθήνα, μετά τις πληροφορίες περί τουρκικού νομοσχεδίου που επιχειρεί να εντάξει σε θεσμικό πλαίσιο το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας». Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η ελληνική πλευρά έχει ήδη καταστήσει γνωστή στην Τουρκία την ανησυχία της, υπογραμμίζοντας ότι τέτοιου είδους κινήσεις δεν υπηρετούν το κλίμα αποκλιμάκωσης που επιχειρείται τα τελευταία χρόνια στις ελληνοτουρκικές σχέσεις.
Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας ανάμεσα στις δύο χώρες έχουν ενεργοποιηθεί, γεγονός που δείχνει ότι η Αθήνα παρακολουθεί στενά τις τουρκικές πρωτοβουλίες και κινείται διπλωματικά πριν αυτές δημιουργήσουν νέα δεδομένα στο πεδίο των σχέσεων Ελλάδας – Τουρκίας.
Το μήνυμα Γεραπετρίτη προς την Τουρκία
Το ζήτημα τέθηκε και από τον υπουργό Εξωτερικών Γιώργο Γεραπετρίτη, ο οποίος, μιλώντας σε συνέδριο για την ενέργεια μαζί με τον καθηγητή Κωνσταντίνο Φίλη, έστειλε σαφή προειδοποίηση προς την Άγκυρα. Ο υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι μονομερείς ενέργειες, οι οποίες επιχειρούν να προσδώσουν διεθνή υπόσταση σε εσωτερικές πολιτικές επιδιώξεις, είναι καταδικασμένες να μείνουν χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα στο διεθνές πεδίο.
Όπως ανέφερε, οποιαδήποτε χώρα προχωρά μονομερώς σε μέτρα που, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, απαιτούν διμερή ή πολυμερή συνεννόηση, παράγει μόνο εσωτερικά αποτελέσματα. Τέτοιες πρωτοβουλίες δεν μπορούν να αποκτήσουν διεθνή εφαρμογή ούτε να δεσμεύσουν τρίτα κράτη. Με τον τρόπο αυτόν, η Αθήνα απαντά στην προσπάθεια της Τουρκίας να μετατρέψει το αφήγημα της «Γαλάζιας Πατρίδας» σε νομικό εργαλείο με ευρύτερες αξιώσεις.
Ο Γιώργος Γεραπετρίτης άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο προσφυγής της Ελλάδας σε διεθνή φόρα, εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο. Υπενθύμισε ότι η χώρα διαθέτει δυνατότητες παρέμβασης τόσο σε ευρωπαϊκό επίπεδο όσο και στο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η ελληνική διπλωματία επιλέγει την προληπτική δράση και όχι την καθυστερημένη αντίδραση.
Το Δίκαιο της Θάλασσας στο επίκεντρο
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε ο υπουργός Εξωτερικών στο Δίκαιο της Θάλασσας, σημειώνοντας ότι οι κανόνες του διεθνούς δικαίου υπερισχύουν των εθνικών σχεδιασμών, των πολιτικών επιδιώξεων και των γεωπολιτικών οραμάτων κάθε κράτους. Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στην επιλογή της Τουρκίας να μην υπογράψει και να μην κυρώσει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Ωστόσο, όπως επεσήμανε, βασικές προβλέψεις της Σύμβασης αποτελούν μέρος του διεθνούς εθιμικού δικαίου και δεσμεύουν τα κράτη ανεξάρτητα από το αν έχουν προσχωρήσει τυπικά σε αυτήν. Η τοποθέτηση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Τουρκία επιχειρεί διαχρονικά να οικοδομήσει θέσεις στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο με βάση μονομερείς ερμηνείες και όχι με βάση το ισχύον διεθνές πλαίσιο.
Ο υπουργός Εξωτερικών επανέλαβε ότι η βασική διαφορά Ελλάδας και Τουρκίας αφορά την οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών, δηλαδή της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ. Εκτίμησε ότι χωρίς διευθέτηση του συγκεκριμένου ζητήματος δεν μπορεί να υπάρξει μακροπρόθεσμη και σταθερή ειρήνη στην περιοχή. Παράλληλα, αναγνώρισε ότι οι δύο πλευρές δεν έχουν ακόμη συμφωνήσει στο ακριβές αντικείμενο της συζήτησης, στοιχείο που εξακολουθεί να βαραίνει τον ελληνοτουρκικό διάλογο.
Η Αθήνα επιμένει στους ανοιχτούς διαύλους
Παρά την ανησυχία για τις τουρκικές κινήσεις, ο Γιώργος Γεραπετρίτης επέμεινε στη σημασία της διατήρησης ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας. Όπως είπε, η Ελλάδα έχει καταβάλει σημαντική προσπάθεια για την αποκλιμάκωση και θεωρεί ότι οποιαδήποτε οπισθοδρόμηση θα συνιστούσε απώλεια της προόδου που έχει επιτευχθεί.
Η τοποθέτησή του εντάσσεται στη συνολικότερη στρατηγική της Αθήνας για την περιοχή. Ο υπουργός Εξωτερικών συνέδεσε τις ελληνοτουρκικές σχέσεις με την ευρύτερη πολιτική καλής γειτονίας που επιδιώκει η Ελλάδα με την Τουρκία, τη Λιβύη και τα Δυτικά Βαλκάνια. Για τη Λιβύη ανέφερε ότι, παρά τις δυσκολίες των τελευταίων ετών, η Αθήνα έχει αναπτύξει λειτουργικούς διαύλους και με τις δύο πλευρές. Για τα Δυτικά Βαλκάνια, επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή τους προοπτική, επικαλούμενος και τη «Δήλωση των Δελφών».
Κλείνοντας, ο Γιώργος Γεραπετρίτης περιέγραψε ως στόχο της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής μια γειτονιά ειρήνης και σταθερότητας, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα επιδιώκει ενεργή παρουσία σε όλα τα κρίσιμα μέτωπα της περιοχής. Η φράση του ότι «η Ελλάδα είναι πλέον παντού» συμπυκνώνει την προσπάθεια της Αθήνας να εμφανιστεί ως παράγοντας σταθερότητας, την ώρα που η Άγκυρα επαναφέρει στο προσκήνιο το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας» μέσω θεσμικών πρωτοβουλιών που προκαλούν προβληματισμό στην ελληνική διπλωματία.
