Πλεύρης: Μείωση ροών, συνεργασία με Τουρκία

Ο Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, παραχώρησε συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό MEGA το πρωί της Παρασκευής, όπου ανέλυσε διεξοδικά τις τελευταίες εξελίξεις στο μεταναστευτικό ζήτημα, τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα και τις στρατηγικές που εφαρμόζει η κυβέρνηση.

Ο κ. Πλεύρης ξεκίνησε την τοποθέτησή του αναφερόμενος στην παρατηρούμενη μείωση των μεταναστευτικών ροών, αποδίδοντάς την εν πολλοίς στην εποικοδομητική συνεργασία με την Τουρκία. Ωστόσο, επισήμανε ότι η κύρια πίεση αυτή τη στιγμή έχει μετατοπιστεί και εντοπίζεται στη θαλάσσια διαδρομή που ξεκινά από τη Λιβύη και καταλήγει στις ακτές της Κρήτης, μια περιοχή που παρουσιάζει ιδιαίτερες προκλήσεις για τις αρχές.

Αναλύοντας το γεωπολιτικό πλαίσιο, ο υπουργός υπογράμμισε ότι οι τρεις χώρες πρώτης υποδοχής που δέχονται τη μεγαλύτερη πίεση είναι η Ισπανία, η Ιταλία και η Ελλάδα. Όπως εξήγησε, η Κύπρος και η Μάλτα, λόγω του νησιωτικού τους χαρακτήρα, δεν αποτελούν προτιμώμενους προορισμούς για τα κυκλώματα διακινητών, καθώς αυτά αναζητούν περιοχές με πρόσβαση στην ενδοχώρα. Η Ελλάδα, από την άλλη πλευρά, είναι γεωγραφικά η πιο εκτεθειμένη, καθώς διαθέτει χερσαία και θαλάσσια σύνορα με την Τουρκία, ενώ στα νότια συνορεύει με την Αίγυπτο και τη Λιβύη.

Σε ό,τι αφορά την πολιτική που ακολουθείται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ο κ. Πλεύρης άσκησε κριτική στην προσέγγιση της Ισπανίας, η οποία, όπως είπε, υιοθετεί μια πιο χαλαρή στάση απέναντι στη νομιμοποίηση μεταναστών. Επισήμανε ότι αυτή η πολιτική, την οποία η Ελλάδα δεν συμμερίζεται, δημιούργησε πρόσφορο έδαφος για τα κυκλώματα να εκμεταλλευτούν την κατάσταση, προωθώντας μηνύματα ότι η Ισπανία μοιράζει χαρτιά, με αποτέλεσμα να δοθούν περίπου ένα εκατομμύριο άδειες παραμονής. Σε αντιδιαστολή, ανέφερε ότι η Ελλάδα ήταν προετοιμασμένη για ανάλογες καταστάσεις, όπως αποδείχθηκε στην περιοχή του Έβρου.

Ο υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη σημασία της συνεργασίας με την Τουρκία, επισημαίνοντας ότι η γειτονική χώρα έχει αλλάξει στάση στο μεταναστευτικό, εν μέρει λόγω της οικονομικής ενίσχυσης από την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και επειδή αντιλήφθηκε ότι προστατεύοντας τα ανατολικά της σύνορα περιορίζει τις ροές που εισέρχονται στο έδαφός της. Όπως τόνισε, όσο η Τουρκία ήταν χώρα διέλευσης, δεχόταν μεγαλύτερο αριθμό μεταναστών. Μέχρι στιγμής, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Άγκυρα προτίθεται να αλλάξει αυτή την πολιτική, και η συνεργασία συνεχίζεται με τα νούμερα να παρουσιάζουν διαρκή πτώση.

Αναφερόμενος στη διαχείριση των ροών, ο κ. Πλεύρης διευκρίνισε ότι στο Αιγαίο είναι εφικτή η διενέργεια αποτροπών και ο έγκαιρος εντοπισμός των σκαφών. Αντιθέτως, στο Λιβυκό Πέλαγος η κατάσταση είναι διαφορετική και ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς εάν οι βάρκες ξεκινήσουν και βρεθούν στα ανοιχτά, δεν υπάρχουν οι δυνατότητες επιστροφής τους. Πρόκειται για μια ιδιαίτερη περίπτωση, για την οποία, όπως ανέφερε, έχουν εκπονηθεί σενάρια αντιμετώπισης σε περίπτωση κλιμάκωσης.

Παρά την ανησυχία για τη διαδρομή της Κρήτης, ο υπουργός παρουσίασε στοιχεία που δείχνουν ότι οι αφίξεις στο νησί, αν και δεν είναι επιθυμητές, ανέρχονται σε περίπου 12.000 άτομα το τελευταίο οκτάμηνο. Τα νούμερα αυτά, όπως είπε, δεν παραπέμπουν σε ένταση του φαινομένου σε απόλυτους αριθμούς, ωστόσο η κυβέρνηση επιθυμεί να σταματήσει αυτή η διαδρομή και βρίσκεται σε συνεννόηση με τους αρμόδιους φορείς. Η πολιτική που εφαρμόζεται προβλέπει τον άμεσο διαχωρισμό όσων φτάνουν, με τη χρήση όλων των διαθέσιμων δομών.

Ένα από τα βασικά σημεία της συνέντευξης ήταν η αναφορά στο ποσοστό έγκρισης ασύλου, το οποίο έχει υποχωρήσει στο 37%. Ο κ. Πλεύρης εξήγησε ότι αυτό οφείλεται στην αλλαγή των κανόνων και στη διαδικασία αξιολόγησης. Για εκείνους που δικαιούνται διεθνή προστασία, προωθούνται προγράμματα άμεσης εργασιακής ένταξης στην περιφέρεια, χωρίς τη χορήγηση επιδομάτων, με στόχο την ομαλή ενσωμάτωσή τους στην κοινωνία.

Απευθυνόμενος σε όσους εισέρχονται παράνομα και δεν δικαιούνται άσυλο, ο υπουργός ήταν κατηγορηματικός: θα πρέπει να γνωρίζουν ότι όσο και αν καθυστερήσει η διαδικασία, δεν πρόκειται να νομιμοποιηθούν στην Ελλάδα. Η κυβέρνηση προσπαθεί να επιταχύνει τις διαδικασίες, αν και η αναγκαστική απέλαση είναι ένα δύσκολο εγχείρημα. Σε κάθε περίπτωση, όσοι απορρίπτονται θα παραμένουν σε κλειστές δομές και δεν θα κυκλοφορούν ελεύθερα, μια πολιτική που θα αποδώσει καρπούς με την πάροδο του χρόνου.

Η επιχείρηση των κέντρων επιστροφής και η κριτική στην αντιπολίτευση

Ο υπουργός αναφέρθηκε εκτενώς στο εγχείρημα δημιουργίας κέντρων επιστροφής, το οποίο προωθείται σε συνεργασία με τη Γερμανία, την Αυστρία, την Ολλανδία και τη Δανία. Όπως αποκάλυψε, οι πέντε χώρες βρίσκονται κοντά σε συμφωνία, ενώ έχουν γίνει συζητήσεις και με αφρικανική χώρα για τη φιλοξενία τέτοιων δομών. Εκτίμησε ότι εντός του 2026 θα υπάρξει οριστική συμφωνία και το 2027 θα τεθεί σε λειτουργία. Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι όποιος απορρίπτεται θα επιστρέφει στη χώρα καταγωγής του ή, εάν αυτό δεν είναι εφικτό, θα μεταφέρεται σε αφρικανική χώρα όπου οι δομές θα λειτουργούν σύμφωνα με το ευρωπαϊκό δίκαιο, διασφαλίζοντας ότι δεν θα παραμένει στην Ευρώπη.

Στο πεδίο της εσωτερικής πολιτικής και ενόψει των εκλογών του 2027, ο Θάνος Πλεύρης τόνισε ότι ο πραγματικός αντίπαλος της κυβέρνησης είναι τα προβλήματα των πολιτών και όχι η αντιπολίτευση. Άσκησε δριμεία κριτική στο ΠΑΣΟΚ, υποστηρίζοντας ότι έχει πάρει μια πορεία άγχους και έχει μετατραπεί σε αριστερό κόμμα, χάνοντας τα κεντρώα χαρακτηριστικά που το διέκριναν στο παρελθόν. Όπως ανέφερε, το ΠΑΣΟΚ φαίνεται να ανταγωνίζεται τον Αλέξη Τσίπρα για το αριστερό ακροατήριο, με αποτέλεσμα να γίνεται ένας διαγωνισμός για το ποιος θα προσεγγίσει καλύτερα αυτό το κοινό.

Ο υπουργός σχολίασε και την επανεμφάνιση του πρώην πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα, λέγοντας ότι κάποιος που τον βλέπει σήμερα θα νόμιζε ότι εμφανίστηκε πρώτη φορά στην πολιτική σκηνή. Ο κ. Πλεύρης δήλωσε ότι σέβεται τον κ. Τσίπρα ως πρώην πρωθυπουργό, ωστόσο υπενθύμισε ότι κρίνεται για τη θητεία του την περίοδο 2015-2019. Η αλλαγή της εικόνας του και η προώθηση νέων προσώπων δεν σημαίνει ότι έχει αλλάξει ο ίδιος. Μάλιστα, χαρακτήρισε ως πρόκληση την πρόθεσή του να μιλήσει στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης πριν από τον πρωθυπουργό, μια κίνηση που θεωρείται άνευ προηγουμένου για έναν πρώην πρωθυπουργό.